— Illustratie door Richard Allen

Na de bust en negatieve brandmerken als ‘sprinkhaan’, en ‘aasgieren’ staat private equity aan het begin van een nieuwe cyclus. Maaike Veen vraagt zich af welke lessen beleggers hebben geleerd

De verwachting is dat de komende jaren een hoop private equity fondsen het loodje leggen, misschien wel 40% volgens een rapport van consultant Boston Consulting Group. De gemiddelde rendementen zullen de komende jaren teleurstellen. Gebrek aan kapitaal en lage economische groei maken het een stuk moeilijker om waarde toe te voegen aan bedrijven en niet alle aangekochte bedrijven zullen de economische crisis overleven. “De dagen dat er snel veel geld verdiend kon worden in private equity zijn voorbij”, verklaarde Guy Hands, de oprichter van Terra Firma, een grote Europese private equity speler, onlangs op een conferentie voor de sector in Parijs. Ook kan er worden getwijfeld aan de diversificatievoordelen van deze alternatieve beleggingscategorie.

“De sector moet de recessie goed zien door te komen, de excessen uit de boomtijd uitbannen en het vertrouwen van beleggers en banken terugwinnen”, zegt Dominique Gaillard van Axa Private Equity, die benadrukt dat theoretische en empirische onderzoeken de kracht van het business model van private equity aantonen. De industrie en beleggers lijken ook doordrongen te zijn van de noodzaak tot grotere transparantie en het voeren van een duidelijk beleid ten aanzien van governance en duurzaamheid.

Private equity bestaat uit meer dan grote transacties of problematische deals die de voorpagina van de Financial Times halen. Er zijn een hoop mythes en misverstanden rondom private equity. Peter Roosenboom, professor private equity aan de Erasmus Universiteit, zette feiten en fictie op een rijtje tijdens een workshop over dit thema.

Het is niet zo dat beleggen in private equity garant staat voor hogere rendementen. Pensioenfondsen zijn op afstand de grootste belegger in private equity fondsen in Europa. Onderzoeken laten zien dat de netto rendementen niet boven de returns van de S&P500 uitkomen. Maar dan het goede nieuws: de top 25% private equity fondsen deden het tussen 1980-2005 39% beter dan de S&P500.

Verder blijkt dat fondsen die het goed doen en goed hebben gedaan, waarschijnlijk ook in de toekomst goed presteren. In vaktermen heet dat performance persistence. Andere succesfactoren zijn de omvang van het fonds en de ervaring van de managers van de private equity fondsen. “De beter presterende private equity fondsen worden niet te groot in omvang en investeren niet in te veel bedrijven. De portfoliobedrijven moeten geleid worden en de hiervoor gekwalificeerde fondsmanagers zijn niet ongelimiteerd”, legt Roosenboom uit.

Dus als je zorgvuldig selecteert en in de beste private equity spelers belegt dan zijn er substantiële rendementen te behalen, zegt Joseph Malick, managing director Neuberger Berman Crossroads, in 1981 één van de eerste private equity fund of funds. “Bestaande relaties met de kleinere fondsen en grondige analyse van de onderliggende posities zijn essentieel. Het mooie van private equity is dat de belangen van de beleggers volledig parallel lopen met die van de beheerders. Anders dan bij hedgefondsen wordt de performance fee pas betaald als winsten gerealiseerd zijn.”

Voor pensioenfondsen met een kleine nominale allocatie naar private equity is het volgens Malick het beste om in fund of funds te beleggen. Afgezien van toegang tot de beste partijen is diversificatie moeilijk te bereiken met een klein bedrag. Daarnaast vergt de administratieve rompslomp disproportioneel veel aandacht. Een goed fund of fund verdient de extra fee laag meer dan ruimschoots terug, al dus Malick.

SPF Beheer, dat private equity in eigen hand houdt, vindt dat er ‘vaak heel ingewikkeld gedaan wordt over het verkrijgen van toegang tot de beste managers, maar dat zij elkaar heel goed weten te vinden’. “Wij hebben een heel geconcentreerde portefeuille die precies aansluit bij de wensen van onze klanten, een belangrijke reden om zelf onze private equity beleggingen te doen. Bovendien is zelf doen goedkoper dan fonds van fondsen, en halen we gelijkwaardige tot betere resultaten”, aldus SPF Beheer. De pensioenuitvoerder en vermogensbeheerder zegt private equity in eigen hand te kunnen houden omdat het een grote portefeuille beheert. Drie fulltimers managen in totaal zo’n 1,6 miljard euro aan private equity beleggingen.

En hoe zit het met de toegedichte diversificatievoordelen? Dat is niet de echte aantrekkingskracht op dit moment, zegt Roosenboom. “Uiteindelijk is private equity een andere beleggingsvorm om een aandeel in een bedrijf te houden. Veel van de onderliggende karakteristieken zijn identiek aan het hebben van aandelen”, zegt Wim Borgdorff, directeur bij Alpinvest, het private equity huis dat de private equity-beleggingen voor APG en PGGM verzorgt. Een allocatie van grosso modo 5% is volgens Borgdorff een goede allocatie voor pensioenfondsen. “Het gaat erom dat private equity beleggingen een goed rendement behalen, dat voor het extra risico compenseert”, zegt Roosenboom.

Rabobank Pensioenfonds belegt al jaren in private equity, maar niet tijdens de top van de markt. “We zagen ontwikkelingen die ons niet bevielen. De transacties waren steeds meer leverage gedreven en dat is niet de kern van private equity. Het moet gaan om waardecreatie van de assets”, zegt Bernard Walschots, verantwoordelijk voor het vermogensbeheer van het pensioenfonds. Het fonds is zeker van plan meer te gaan beleggen in private equity, maar gaat nog kritischer selecteren. Operationele verbeteringen in de portfoliobedrijven en duurzaam ondernemingsbeleid moeten centraal staan, zegt Dirks. Dat is Gaillard van Axa Private Equity volledig met hem eens. De goede managers kunnen zich nu veel beter onderscheiden.

Private equity spelers zien vooral goede kansen in de secundaire markt en emerging markets. “De buyout funds zijn afgelopen jaar gemiddeld 25% goedkoper geworden, dus het is nu een goed moment om in te stappen via een secundaire transactie”, aldus de Fransman.

Printbare versie
Stuur deze artikel naar een vriend.