De discussie over de invoering van het Financieel Toetsingskader (FTK) en het toezicht door De Nederlandse Bank lijkt naar alle tevredenheid te zijn afgerond. Directeur Gerard van Dalen van pensioenfonds PME vindt het tijd dat de Sociale Verzekeringsbank als uitvoerder van de AOW ook onder het toezicht van De Nederlandse Bank en de Autoriteit Financiele Markten komt te vallen.

“Ik kan geen vergadering, college of congres bijwonen of de toezichthouder komt aan bod”, zegt Gerard van Dalen, directeur van pensioenfonds PME, het bedrijfstakpensioenfonds voor de Metalektro. “Ik begin daar zo langzamerhand genoeg van te krijgen.” Pensioenfondsen moeten in zijn ogen de toezichthouder niet als een bedreiging beschouwen, maar juist omhelzen als een goede reclame voor goed pensioenbestuur. “Het toezicht is geen last. Pensioenfondsen moeten er hun voordeel mee doen. Pensioenfondsen moeten zorgen voor een veilige situatie binnen hun pensioenfonds. De toezichthouder stelt in weze alleen wettelijke minimumeisen,” vindt Van Dalen. Die discussies gaan bijvoorbeeld over het financieel beleidskader dat PME heeft ontwikkeld voor het vaststellen van de premie, de indexatie en de beleggingsmix.

Zowel de Vereniging voor Bedrijfstakpensioenfondsen als de Stichting voor Ondernemingspensioenfondsen (OPF) verwelkomen het FTK als een duidelijk regime voor het toetsen van de risico’s die pensioenfondsen lopen. Frans Prins, directeur van de OPF, pleit ervoor om het FTK in de nieuw pensioenwet, die nu door de Tweede Kamer wordt bestudeert voor amendementen, op slechts enkele punten aan te scherpen: de toetsingsparameters zoals loon en prijsinflatie zijn te voorzichtig, fondsen met een eigen toetsingsmodel moeten de vrijheid krijgen om zelf eigen toetsingsparameters voor te stellen en aan een eventuele afwijking van het 1-jarige herstelplan zou bij voorbaat geen limiet van drie jaar gesteld moeten worden. De herstelperiode van 1 jaar om de dekkingsgraad weer op het vereiste niveau te brengen vinden veel bedrijfstakpensioenfondsen te kort.

Pensioenfonds ABP voerde het FTK al per 2005 in en vindt het toezichtskader een verbetering ten opzichte van het oude. “Op hoofdlijnen kunnen wij goed leven met het FTK,” zegt ABP directeur algemeen financieel beleid Olaf Sleijpen. “Sommige zaken moeten misschien nog wat uitgekristalliseerd worden. Als de 1-jaars hersteltermijn wat wordt verlengd dan barsten wij niet in tranen uit.” Volgens Sleijpen is de belangrijkste verandering die het FTK met zich meebrengt is de verandering in de manier van werken voor pensioenfondsen. “Het FTK introduceert een geïntegreerd asset-liability denken en dat vereist een andere mindset en een andere manier van werken. Vroeger had je beleggingen aan de ene kant en actuarissen aan de andere kant. Met het FTK is het nodig om die twee disciplines beter met elkaar te laten samenwerken. Dat heeft nog het meeste voeten in de aarde.”

Van Dalen beaamt net als de Vereniging van Bedrijfstakpensioenfondsen (VB) en de Stichting voor Ondernemingspensioenfondsen dat in de nieuwe pensioenwet, die nu door de Tweede Kamer wordt bestudeert voor amendementen, regelingen moeten worden opgenomen voor collectieve DC-regelingen voor pensioenfondsen. Het wetsvoorstel voorziet daarin nog niet, maar in de tweede schriftelijke vragenronde zullen de vertegenwoordigers van de pensioenfondsen wederom voorstellen doen om collectieve DC regelingen een wettelijke basis te geven.

“De wet kent op dit moment geen combinaties van verschillende regelingen,” zegt Peter Borgdorff van de Vereniging van Bedrijfstak pensioenfondsen. “Wij willen niet dat er mogelijkheden worden weggenomen.” “Het collectief DC moet goed in de wet geregeld worden,” vindt ook Prins. Dat schept ook helderheid voor de toezichthouder en de afspraken die pensioensfondsen en DNB kunnen maken. “Nu blijven die tussen DNB en pensioenfondsen in hangen,” zegt Prins. Borgdorff en Prins zijn zeer positief over de relatie met DNB. “Wij hebben constructief overleg en zoeken met elkaar naar nieuwe oplossingen,” zegt de directeur van de VB.

“Het is tragisch dat voor een gezond pensioenland als Nederland er door de boekhoudschandalen in de Verenigde Staten nu zulke nieuwe strenge boekhoudregels komen dat veel ondernemingspensioenfondsen willen overstappen op een DC-regeling,” merkt Van Dalen op. “Voor de ondernemingen zorgt dat voor een voorspelbare uitkomst, maar voor de deelnemers zorgt het voor onzekerheid over de uitkomst. Alle risico’s komen daarmee bij werknemers te liggen.”

Berend de Rijk, beleidsmedewerker van Stichting Pensioenfonds TNO vreest dat de regelgeving een beetje aan het doorschieten is. “De afgelopen jaren is er heel veel op het gebied van regelgeving gebeurd,” zegt De Rijk, die signaleert dat de informatiestroom naar de DNB meer werk oplevert.

Na alle discussies over het toezicht vindt PME-directeur Van Dalen het hoog tijd dat er meer aandacht komt voor de toekomst van de AOW. “Als je ziet aan welke eisen wij allemaal niet moeten voldoen: bestuurders worden persoonlijk gechecked, terwijl er geen controle is op de AOW. Aan ons wordt gevraagd of we het nabestaandenpensioen straks nog financieren, maar politici kunnen elke dag beslissen om de AOW te wijzigen. Hoe zit het met indexatie en wat gebeurt er met de pensioenleeftijd? De overheid mag zelf meer duidelijkheid geven over de AOW.”

Voor veel werknemers is de AOW het hoofdbestanddeel van hun pensioen. De meeste werknemers in de bedrijfstak Metalektro krijgen zo’n 1300 euro pensioen voor een echtpaar, terwijl hun pensioen van PME gemiddeld tussen de 300 en 450 euro ligt. “Voor veel werknemers, zeker in onze sector, is de AOW van veel groter belang.”

Van Dalen ziet dan ook graag dat de Sociale Verzekeringsbank ook onder toezicht komt van de Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten.

Printbare versie