npn's periodieke enquête onder pensioenfondsen schetst een weinig rooskleurig beeld. De pensioensector is somber gestemd over de economische groei en van Amerikaanse en Europese aandelenmarkten verwacht men weinig goeds.

Er deden ditmaal veertien pensioenfondsen mee aan npn's periodieke onderzoek naar de beleggingsvooruitzichten van de pensioensector. Het kleinste fonds noteerde een vermogen van 27,5 miljoen euro en het grootste 12 miljard euro. Het gezamenlijk vermogen bedroeg ongeveer 18 miljard euro.

Het onderzoek ging van start in de week nadat de beurzen op 'Zwarte Maandag' 21 januari hard onderuit gleden over de bananenschil van de aanhoudende kredietcrisis, en werd afgesloten op 6 februari. Uit de resultaten blijkt dat de zorgen omtrent de economische groeimogelijkheden sedert de aanvang van de kredietmalaise sterk zijn toegenomen. Aan het einde van de zomer van vorig jaar schatte 33% van de respondenten de economische groeimogelijkheden nog positief in, en meende niemand dat de groei zou teruglopen. Nu gelooft slechts 7% in positieve groeimogelijkheden voor het komende half jaar. Maar liefst 64% van de respondenten schat de economische groeikansen negatief in.

Aandelen: Amerika en Europa in het slop

Van de Amerikaanse aandelenmarkten verwacht men weinig goeds. 64% van de respondenten denkt dat Amerikaanse aandelen in de min zullen presteren. Een aanzienlijke 21% denkt zelfs dat deze categorie donkerrood kleurt, met rendementen tussen -10 en -15%.

Opvallend is dat men - in tegenstelling tot een half jaar geleden - over Europese en Nederlandse aandelen al evenmin positief is. Aan het begin van de kredietcrisis voorzag men stevige minnen voor de Verenigde Staten, maar dacht men nog dat Europese aandelenmarkten de dans grotendeels zouden ontspringen. Zo'n 66% verwachtte toen een positief rendement voor de Europese aandelenmarkten; voor Nederlandse aandelen was dat ruim 70%. Daar denkt men nu heel anders over. De verwachting is sedertdien omgeslagen: ruim 70% van de respondenten voorziet in het komend half jaar een negatief rendement voor zowel Europese als Nederlandse aandelen.

Van Japan verwacht iets meer dan de helft van de pensioenfondsen een resultaat onder nul. Het meest positief is men over Azië ex Japan en opkomende markten. Daarvan verwacht respectievelijk 61% en 69% positieve resultaten. Bijna 40% verwacht van beide categorieën een rendement tussen 5 en 10% in de plus.

Grondstoffen en private equity in de lift

71 procent van de respondenten is niet van plan iets aan de allocatie aan vastrentende waarden te wijzigen; het restpercentage is gelijk verdeeld over 'verhogen' en 'verlagen'. In de categorie aandelen denkt 29% het komende half jaar meer in aandelen te gaan beleggen terwijl 21% de allocatie aan aandelen verwacht te verlagen. Het meest opvallend wordt er geschoven in de grondstoffencategorie. Maar liefst 50% verwacht het komende half jaar meer te beleggen in grondstoffen. Geen van de respondenten piekert erover de allocatie in deze categorie te verlagen. 38% denkt bovendien meer te gaan beleggen in private equity. Eenzelfde percentage vermindert de allocatie aan cash.

De overgrote meerderheid van de respondenten verwacht dat de centrale banken het komende half jaar de rentetarieven zullen verlagen. Maar liefst 93% voorziet verdere renteverlagingen door de Fed; 64% denkt dat ook de Europese centrale bank niet aan een renteverlaging ontkomt. Slechts één respondent denkt dat de ECB de rente wel eens zou kunnen verhogen.

MvdW

_{Over het derde kwartaal van 2007 is bij uitzondering geen kwartaalonderzoek verricht.}

Verwachte prestatie in de komende 6 maanden


Hoe ziet uw beleggingsmix er op het moment uit? 
Categorieën waarin men verwacht te diversifiëren


Interessante vastrentende waardencategorieën


Categorieën waarin men de allocatie verwacht te veranderen

---