Een verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd levert niet de volgens minister van sociale zaken Piet Hein Donner beweerde vier miljard euro per jaar op. Dat zegt historicus Willem Velema die sinds 1980 sociale zekerheid bestudeert. Hij meent dat de voordelen die volgens Donner te behalen zijn met het optrekken van de AOW-leeftijd zijn gebaseerd op drijfzand.

Ook hoogleraar Harrie Verbon, die openbare financiën doceert aan de Universiteit van Tilburg, snapt niet waar Donner zijn cijfers vandaan haalt. Hij meent zelfs dat het beter is de leeftijd te verlagen naar 63 jaar, omdat daarna de meest gemotiveerde ouderen overblijven op de arbeidsmarkt die daarmee beter is gediend. Ook pensioenfondsen zouden hiervan profiteren; ze betalen nu veel vervroegde pensioenen. Als de AOW-leeftijd eerder ingaat, worden fondsen gedeeltelijk van die last verlost. Pensioenrechten moeten dan wel worden aangepast aan de veranderde situatie.

Volgens Verbon en Velema is het een illusie dat ouderen doorwerken tot hun 67ste; de meesten voelen daar niets voor. Werkgevers zitten evenmin te wachten op ouderen die veel kosten en het allemaal niet zo goed meer kunnen bijbenen. Nu al werkt slechts 13% van de 64-jarigen. Financiële prikkels stimuleren de arbeidsparticipatie niet, aldus de academici.

Ouderen kampen eerder met gezondheidsproblemen, vervolgt Velema, en als ze nog niet met pensioen mogen zullen ze aanspraak maken op de WAO of WW, die hoger zijn – dus duurder uitvallen dan de AOW. Nog een gevaar is dat de mantelzorg wordt aangetast als ouderen wegens werk niet zorgen voor familie of naasten. Het gevolg is dat meer beslag wordt gelegd op de zorgsector en dat gaat de regering handenvol geld kost.

FNV-voorzitter Agnes Jongerius heeft van het kabinet tot 1 oktober de tijd gekregen om in de Sociaal Economische Raad (SER) een alternatief te bedenken voor Donners plan om de pensioenleeftijd op te trekken. Met de kritiek van de wetenschappers kan zij haar pleidooi extra kracht bijzetten.

Naast de discussie over de pensioenleeftijd stelt historicus Velema tevens dat pensioenfondsen ondanks de recessie met groot gemak de pensioenen kunnen blijven betalen en kunnen indexeren uit premie-inkomsten. Om ook op de langere termijn te kunnen indexeren, zou de overheid volgens Velema met een garantiestelling moeten komen.

Printbare versie
Stuur deze artikel naar een vriend.